به مناسبت روز کتاب ، کتابخوانی و هفته کتاب:

اِقرَاء بِاسمِ رَبِّك الَّذي خَلَق». «بخوان»، اين اولين گفته خدا با حبيبش است؛ «بخوان» تا هدف خلقت بدست آيد، و دين خدا استوار شود، تا آفرينش به هدف خود برسد، بخوان كه كتاب، برترين معجزه جاويد آفرينش است.

كتاب از برترين نعمت‏هاي الهي است كه در پناهش بشر از حضيض و گرداب جهل به بلنداي دانش مي‏رسد و از تاريكي غفلت به روشني دانايي پا مي‏نهد.

اغراق نكرده ايم اگر بگوييم كتاب از ارزشمندترين تحفه هايي است كه خداوند تعالي به بشر ارزاني داشته است. خالق مهربان، وجود انسان را به قدرت فكر و دانايي از ساير موجودات ممتاز كرد و در نشان دادن اهميت بسزاي علم و دانايي در كتاب آسماني اش قرآن مجيد به قلم و آنچه مي نويسند سوگند ياد فرمود كه، «والقلم و ما يسطرون». اين سوگند بلنداي مقام كتاب را نشان مي دهد تا آنان كه راه كمال مي جويند كليد صعود و پيروزي را بيابند.

در ايران روز بيست و چهارم آبان ماه روز كتاب و كتابخواني و آغاز هفته كتاب ناميده شده است، چرا كه كتاب هميشه بهترين دوست انسان است و نمي توان تاثيرات مثبت كتاب خواني را در زندگي كسي منكر شد.

ميزان پيشرفت فرهنگ در هر جامعه بستگي تنگاتنگي به ميزان مطالعه فردي و برخورد مناسب افراد آن جامعه با كتاب و كتابخواني دارد. توجه به كتاب و توسعه و تعدد كتابخانه ها، سهل الوصول كردن كتاب ها در كتابخانه ها، ايجاد جاذبه در افراد جامعه، متعادل كردن هزينه كتاب و مهم تر از همه توجه به كيفيت كتاب ها و نظارت بر سلامت و عدم فساد آنها از راه هاي كمك به پيشرفت جامعه است.

بزرگ ترين عامل ايجاد علاقه به كتاب و كتابخواني، در دسترس بودن كتاب براي خواننده است. براي كسي كه پيوسته به كتابهاي خوب دسترسي داشته باشد، همچنين اجتماع و رسانه هاي گروهي در ترويج فرهنگ كتابخواني نقش مهمي ايفا مي كنند. روي آوردن به كتابخواني و استفاده از آموخته هاي ديگران، مانند هر كار ديگري نياز به انگيزه و شوق دروني فرد دارد. يكي از عوامل كتاب گريزي، احساس نياز نكردن به مطالعه است. تا كشش و احساس نياز نسبت به موضوعي وجود نداشته باشد، اقدام در به وجود آوردن عادت مطالعه اثربخش نخواهد بود. بنابراين نياز به كتاب، حسي است كه بايد در فرد دروني شود.

يكي ديگر از عوامل كتاب گريزي در جامعه ما، متكي بودن بر فرهنگ شفاهي بيش از فرهنگ كتبي است. به ويژه با ورود تلويزيون، كامپيوتر، اينترنت و شبكه هاي اجتماعي باعث كاهش ارزش مطالعه و مانع ورود كتاب به خلوت افراد جامعه شد.

عامل ديگر، ضعف نظام آموزشي است. نظام آموزشي در نهادينه كردن فرهنگ آموزشي و كتاب خواني نقش كليدي و سرنوشت ساز دارد. بي توجهي به محيط و وضعيت كتابخانه ها، باعث پايين آمدن سطح مطالعه در بين افراد جامعه مي شود. البته عوامل بسيار مهم ديگري هم در اين امر دخيل هستند.

امروزه، توسعه فرهنگي جوامع و پيشرفت آن بسته به كتاب و كتاب خواني دارد؛ زيرا دانستن، موجب توانستن و مقدمه آن است. بايد همه با هم نهضت كتاب خواني را براي ارتقا و افزايش دانايي و پيشرفت اجتماعي به يك فرهنگ تبديل كنيم؛ فرهنگي كه زيربناي كارهاي ديگر ماست.

هيچ ملتي در جهان به ترقي و تمدن واقعي نرسيده است؛ مگر آن كه در راه ترويج فرهنگ و دانش كوشيده است و حصول اين مقصود، فقط از راه مطالعه كتب و آثار متفكران بزرگ و بهره گرفتن از آنها ممكن شده است. اهميت كتاب، كتاب خانه و كتاب خواني تا جايي است كه امروزه يكي از لوازم اوليه و ضروري زندگاني است.

قال امير المومنين علي عليه السلام : من تسلي بالكتب لم تفته سلوه : هركس كه با كتابها آرامش يابد . راحتي و آسايش از او سلب نمي گردد.

                                                                           اسماعیل پولادی

                                                                                 آبان ماه 1394